نویسنده سابق بازی God of War توضیح می‌دهد: چرا بازی‌سازان ژاپنی امنیت شغلی بیشتری دارند؟ | موبوگیم

چرا در حالی که صنعت بازی‌های ویدیویی در غرب درگیر بحران‌های بی‌پایان و اخراج‌های گسترده است، بازی‌سازان ژاپنی و سایر کشورهای آسیایی شاهد افزایش حقوق هستند؟

آلانا پیرس، یوتیوبر و نویسنده سابق بازی محبوب God of War، در جدیدترین ویدیوی خود به این سوال پاسخ داده است؛ پاسخی که احتمالا چندان شما را غافلگیر نخواهد کرد.

شرکت‌های ژاپنی نیز دقیقا مثل استودیوهای غربی تحت تاثیر شرایط دشوار اقتصادی در صنعت بازی قرار دارند؛ تفاوت در این است که آن‌ها به دلیل عوامل قانونی و فرهنگی، روش‌های متفاوتی برای مدیریت این شرایط اتخاذ می‌کنند. پیرس در ویدیوی خود توضیح می‌دهد که طبق قوانین کار در ژاپن، اخراج کارمندان بسیار دشوار است و تنها در صورت تحقق شرایطی خاص و سخت‌گیرانه امکان‌پذیر می‌شود.

شرکت‌های ژاپنی برای اینکه بتوانند بدون نقض قانون، نیروهای مازاد خود را کاهش دهند، دو راه پیش رو دارند: یا از کارمندان قراردادی استفاده می‌کنند که عدم تمدید قراردادشان آسان‌تر است، یا سعی می‌کنند کارمندان رسمی را آن‌قدر بی‌کار بگذارند تا خودشان خسته شده و استعفا دهند. این ویدیو شامل نقل‌قول‌هایی از مصاحبه پیرس با شوهی یوشیدا، مدیر ارشد سابق بخش سرگرمی‌های تعاملی سونی است. یوشیدا توضیح می‌دهد کارمندانی که با این روش روبه‌رو می‌شوند، هیچ وظیفه‌ای دریافت نمی‌کنند و به طور غیرمستقیم تشویق می‌شوند تا در خارج از شرکت به دنبال کار بگردند. اما نکته عجیب اینجاست که آن‌ها در تمام این مدت بی‌کاری، حقوق کامل خود را دریافت می‌کنند؛ تصور چنین چیزی در غرب دشوار است!

البته این بدان معنا نیست که شرکت‌های ژاپنی هرگز دست به تعدیل نیرو نمی‌زنند؛ بلکه آن‌ها معمولا این کار را در شعبه‌های خارجی خود انجام می‌دهند. به عنوان مثال در سال ۲۰۲۴، شرکت نینتندو بخش تست و بررسی کیفی محصولات خود را بازسازی کرد و به قرارداد برخی از نیروهای موقت پایان داد. سال گذشته نیز شرکت ژاپنی اسکوئر انیکس، بیش از ۱۰۰ کارمند خود را در دفاتر آمریکا و بریتانیا اخراج کرد. سونی نیز طی دو سال گذشته چندین دور تعدیل نیرو داشته است. اما بزرگ‌ترین دلیلی که باعث می‌شود احساس کنیم وضعیت صنعت بازی در ژاپن بسیار بهتر است، تاثیر ملموس فرهنگ تجارت ژاپنی در ثبات شغلی و حضور طولانی‌مدت بازی‌سازان در استودیوهای این کشور است.

با یک نگاه اجمالی می‌توان دریافت که مدیران ارشد صنعت بازی در ژاپن کاملا متفاوت از همتایان غربی خود عمل می‌کنند. مثال معروفی در این زمینه وجود دارد: ساتورو ایواتا، مدیرعامل فقید نینتندو، پس از اینکه فروش کنسول Nintendo 3DS نتوانست انتظارات مالی را برآورده کند، داوطلبانه حقوق خود را کاهش داد و مجددا پس از شکست‌های تجاری کنسول بعدی یعنی Wii U نیز دست به اقدام مشابهی زد تا جلوی اخراج کارمندان را بگیرد.

در حالی که بازی‌سازان غربی مدام در حال از دست دادن مشاغل خود هستند، ژاپنی‌ها افزایش حقوق می‌گیرند. نینتندو در سال ۲۰۲۳ حقوق پایه کارمندانش را ۱۰ درصد افزایش داد و در سال ۲۰۲۴ نیز شرکت کپکام میانگین حقوق کارمندانش را ۵ درصد و حقوق پایه نیروهای تازه‌وارد را ۲۸ درصد بالا برد.

با این وجود، پیرس می‌گوید این اتفاقات به این دلیل نیست که ژاپن یک سرزمین رویایی برای بازی‌سازان است، بلکه شرکت‌ها مجبور به انجام چنین کارهایی هستند. کاهش و پیری جمعیت در ژاپن باعث شده تا بازار کار در این کشور بسیار محدودتر از غرب باشد؛ در نتیجه، شرکت‌ها مجبورند برای جذب استعدادها با یکدیگر رقابت کنند و دستمزدهای بالاتر یکی از جذاب‌ترین مشوق‌ها در این رقابت است. از سوی دیگر، هنوز هم فرهنگ سازمانی خاصی در ژاپن پابرجاست که بر کار کردن در یک شرکت برای تمام عمر تاکید دارد؛ در حالی که این موضوع در آمریکا و غرب، با فروپاشی صنایع تولیدی آمریکا در نیم قرن پیش، عملا از بین رفته است.

بازار کار محدود به این معناست که شرکت‌های بازی‌سازی ژاپنی نیاز دارند تا کارمندانشان تا جای ممکن در شرکت بمانند و برای تضمین این موضوع، مدل کسب‌وکار خود را تغییر داده‌اند. نکته جالب اینجاست که این رویکرد، در درازمدت سودآوری بیشتری برای این شرکت‌ها به همراه داشته است. یکی از دلایلی که بازی بزرگ و پرهزینه Final Fantasy Revelation تنها سه سال پس از نسخه قبلی یعنی Rebirth منتشر می‌شود، این است که شرکت سازنده نیروهای بااستعداد خود را حفظ کرده است. حفظ نیروها باعث افزایش سرعت توسعه و کیفیت نهایی بازی‌ها می‌شود. بازی‌های بهتر به معنای درآمد بیشتر و درآمد بیشتر به معنای رضایت سهام‌داران است.

کشورهای غربی، به ویژه ایالات متحده آمریکا، بیش از حد درگیر ذهنیت سرمایه‌داری افراطی هستند و در چنگال مدیرانی گرفتار شده‌اند که ترجیح می‌دهند نیروهای انسانی را با ابزارهای ناکارآمد هوش مصنوعی جایگزین کنند؛ به همین دلیل، هرگز نمی‌توانند قوانین حمایتی مشابه ژاپن را برای کارمندان خود وضع کنند. خوشبختانه، در غرب اتحادیه‌های کارگری همچنان برای ایجاد تغییرات تدریجی مبارزه می‌کنند تا شاید بتوانند صنعت بازی‌سازی غرب را از تبدیل شدن به یک قبرستان شغلی نجات دهند.